Trong bối cảnh người Việt ra nước ngoài ngày càng nhiều, các vụ việc thừa kế có yếu tố nước ngoài cũng tăng nhanh, kéo theo hàng loạt vấn đề pháp lý phức tạp. Nhiều người thừa kế ở nước ngoài tưởng rằng chỉ cần “gửi giấy ủy quyền về Việt Nam” là có thể nhận phần tài sản của mình, nhưng thực tế, hàng trăm hồ sơ mỗi năm bị cơ quan công chứng hoặc thuế từ chối vì lỗi nhỏ trong thủ tục. Dưới đây là những rủi ro phổ biến nhất – và cách phòng tránh để quá trình thừa kế diễn ra thuận lợi, đúng luật.
Hầu hết người ở nước ngoài khai nhận di sản thông qua ủy quyền cho người thân tại Việt Nam. Tuy nhiên, nhiều người ký giấy ủy quyền ở nước ngoài nhưng không hợp pháp hóa lãnh sự, hoặc sử dụng mẫu không đúng quy định của Việt Nam.
Theo Luật Công chứng 2014, giấy ủy quyền lập tại nước ngoài chỉ có giá trị tại Việt Nam khi được hợp pháp hóa lãnh sự và dịch công chứng sang tiếng Việt. Nếu thiếu bước này, Phòng công chứng sẽ từ chối tiếp nhận hồ sơ.
✅ Cách phòng tránh:
Lập giấy ủy quyền tại Đại sứ quán hoặc Lãnh sự quán Việt Nam;
Hoặc công chứng tại nước sở tại, sau đó hợp pháp hóa lãnh sự và dịch sang tiếng Việt.
Đặc biệt, nội dung ủy quyền phải nêu rõ quyền “khai nhận, ký, nộp thuế, nhận và chuyển tiền thừa kế”.
Một lỗi khá phổ biến là người để lại di sản lập di chúc tại nước ngoài, nhưng khi đem về Việt Nam, văn bản này không được công nhận do không tuân thủ hình thức hợp pháp.
Theo Điều 681 Bộ luật Dân sự 2015, “hình thức di chúc được xác định theo pháp luật nơi lập di chúc”, song Việt Nam chỉ công nhận nếu di chúc đó được công chứng hoặc chứng thực hợp pháp, và được hợp pháp hóa lãnh sự.
✅ Cách phòng tránh:
Cơ quan công chứng Việt Nam chỉ chấp nhận bản dịch do tổ chức được Sở Tư pháp cấp phép. Tuy nhiên, nhiều hồ sơ gửi từ nước ngoài về chỉ có bản dịch cá nhân hoặc bản dịch không có dấu công chứng viên, dẫn đến hồ sơ bị trả lại.
✅ Cách phòng tránh: